Bàn giải pháp tháo gỡ vướng mắc trong hoạt động hợp chuẩn, hợp quy hàng hóa

Tham dự cuộc họp có các Phó Thủ tướng Chính phủ: Nguyễn Chí Dũng, Trần Hồng Hà, Hồ Đức Phớc, Lê Thành Long; lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ – cơ quan chủ trì, giúp Chính phủ, Thủ tướng thực hiện thống nhất quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật; cùng đại diện các bộ, ngành, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), các hiệp hội, hội ngành hàng và doanh nghiệp.
 
Tại cuộc họp, các đại biểu thẳng thắn chỉ rõ những bất cập, chồng chéo trong hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật; nhiều thủ tục hành chính còn gây tốn kém thời gian, chi phí, tạo rào cản cho doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Các ý kiến đề nghị cần sửa đổi, cải tiến các quy định một cách nhanh chóng, kịp thời, đẩy mạnh cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ số trong quy trình hợp chuẩn, hợp quy.
 
Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, thời gian qua Bộ đã phối hợp với các bộ, cơ quan, hiệp hội và doanh nghiệp rà soát, xây dựng và trình Quốc hội thông qua hai đạo luật quan trọng: Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa (sửa đổi), tạo hành lang pháp lý mới, khắc phục tình trạng chồng chéo, bất cập lâu nay. Theo đó, hoạt động quản lý sẽ chuyển từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” có trọng tâm, trọng điểm, áp dụng quản lý rủi ro, chỉ duy trì các biện pháp bắt buộc đối với sản phẩm, hàng hóa có rủi ro trung bình và cao, đồng thời miễn công bố hợp quy với sản phẩm đã đáp ứng yêu cầu quản lý chất lượng theo luật chuyên ngành.
   
Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh tinh thần “doanh nghiệp tiên phong – công tư đồng hành – đất nước giàu mạnh – nhân dân hạnh phúc”, yêu cầu các cơ quan, bộ ngành phải thực hiện đúng chức năng, phát huy tinh thần dân chủ, trách nhiệm, tất cả vì hạnh phúc, ấm no của nhân dân và sự phát triển của đất nước.
 
Thủ tướng chỉ rõ: “Không được tạo thêm ‘giấy phép con’, không để phát sinh chi phí tuân thủ, phải giảm gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp trong hoạt động hợp chuẩn, hợp quy.”
Người đứng đầu Chính phủ giao Bộ Khoa học và Công nghệ làm đầu mối tập hợp tình hình, chủ trì rà soát toàn bộ hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (hiện có khoảng 824 quy chuẩn) để điều chỉnh, sửa đổi, bãi bỏ những quy định không còn phù hợp; phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Y tế và các bộ ngành liên quan để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của pháp luật.
 
Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ sớm trình Chính phủ ban hành nghị định hướng dẫn thi hành hai luật mới, đồng thời nghiên cứu áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế, công bố công khai, minh bạch quy định về truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Các bộ, ngành phải hoàn thiện các thông tư hướng dẫn trước ngày 01/01/2026 – thời điểm hai đạo luật có hiệu lực – nhằm bảo đảm sự đồng bộ và khả thi trong thực hiện.
 
Đáng chú ý, Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường rà soát, đề xuất sửa đổi các luật chuyên ngành như Luật Thú y, Luật Chăn nuôi, Luật Trồng trọt, Luật Thủy sản... để loại bỏ thủ tục trùng lặp, đơn giản hóa công bố hợp quy với thuốc thú y, thức ăn chăn nuôi; đồng thời nghiên cứu áp dụng chứng nhận các hệ thống quản lý tiên tiến như ISO 22000, GMP, HACCP nhằm vừa bảo đảm chất lượng sản phẩm, vừa giảm gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp.
 
Thủ tướng cũng chỉ đạo xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về hợp chuẩn, hợp quy và nền tảng số dùng chung phục vụ quản lý tiêu chuẩn – đo lường – chất lượng quốc gia, bảo đảm công khai, minh bạch và thuận lợi cho doanh nghiệp tra cứu, khai báo. Cùng với đó, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với giám sát, xử lý nghiêm các vi phạm, đặc biệt trong lĩnh vực an toàn thực phẩm và thuốc chữa bệnh.
 
Khẳng định Chính phủ luôn đồng hành cùng doanh nghiệp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh: “Chính phủ cam kết kiến tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, ổn định, minh bạch; tiếp tục lắng nghe, tháo gỡ khó khăn để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, phát triển bền vững, đóng góp cho sự hưng thịnh của đất nước.”